نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

• مجید بنویدی ¹
• سید محمدرضا میری لواسانی ²
• قدرت الله امام وردی ³
• کامبیز پیکارجو ⁴

¹ دانشجوی دکتری، گروه اقتصاد، دانشکده مدیریت و اقتصاد، دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم تحقیقات، تهران، ایران.

² استادیار، گروه مدیریت، دانشکده مدیریت و اقتصاد، دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم تحقیقات، تهران، ایران.

³ استادیار، گروه اقتصاد، دانشکده اقتصاد و حسابداری، دانشگاه آزاد اسلامی واحد تهران مرکز، تهران، ایران.

⁴ استادیار، گروه اقتصاد، دانشکده مدیریت و اقتصاد، دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم تحقیقات، تهران، ایران.

چکیده

پیشینه و اهداف: ظرفیت نگهداری ریسک، از ارکان اصلی عملیات بیمه‌گری است. در این میان، بیمة اتکایی‌‌ پس از سرمایة شرکت، مهم‌ترین ابزار برای افزایش ظرفیت، بهبود سطح توانگری و مصون‌سازی در برابر خسارت‌های سنگین به شمار می‌رود. هزینة پرداختی برای خرید پوشش‌‌های اتکایی و واگذاری بخشی از منافع بیمه‌‌ای به بیمه‌‌گران اتکایی برای جلب مشارکت آن‌ها در خسارت‌های احتمالی، از هزینه‌‌های اصلی بیمه‌‌گران محسوب می‌‌شود. این موضوع برای شرایط خاص بازار بیمة کشور اهمیت بسیاری دارد، به‌نحوی که بهره‌‌وری از این هزینة مصرفی برای به دست آوردن بالاترین بازده و تعیین استراتژی کارایی عملیات اتکایی واگذاری به موضوع مهمی برای موفقیت شرکت‌های بیمه تبدیل شده است. بنابراین، تعیین مرز کارایی اتکایی واگذاری بیمه‌‌گران ایرانی در مقایسه با یکدیگر در یک دورة زمانی مشخص، می‌‌تواند پاسخگوی ابهاماتی دربارة کارا شدن عملیات اتکایی واگذاری باشد، موضوعی که در این مقاله به آن پرداخته شده است.
روش‌شناسی: این پژوهش، از روش «تحلیل پوششی داده‌ها» بر مبنای نسبت‌‌های مالی مرتبط با عملیات اتکایی واگذاری بهره برده است. بر این اساس، کارایی عملیات اتکایی واگذاری 22 بیمه‌‌گر مستقیم ایرانی در چهار سال پیاپی (1400-1403) ارزیابی شده و با مشخص شدن واحدهای تصمیم‌‌گیر کارا، مرز کارایی اتکایی واگذاری برای هر سال مالی تعیین شده است. شرایط خاص این دوره ایجاب می‌کرد تا برای تحلیل دقیق‌تر و کشف دلایل تغییراتِ مرز کارایی، دوره‌های مالی با یکدیگر مقایسه شوند. ازاین‌رو، نتایج عملیات اتکایی واگذاریِ هر سال، با بهره‌گیری از شاخص مالمکوئیست ارزیابی و تحلیل شده است. این شاخص با بررسی تغییرات کارایی و عوامل مؤثر بر آن، نقشی اساسی در تدوین استراتژی‌های مناسب برای ارتقای کارایی عملیات ایفا می‌کند.
یافته‌ها: پس از تعیین مرز کاراییِ عملیات اتکایی واگذاری براساس واحدهای کارای هر سال، استراتژی‌ها و راهکارهای ارتقای کارایی با استفاده از مقدار λ محاسبه‌شده، طراحی و تجویز شد. این راهکارها با هدف الگوبرداری برای مؤسسات بیمه‌ای که عملیات اتکایی آن‌ها ناکارا بوده، ارائه شده است. از سوی دیگر، شاخص مالمکوئیستِ به‌دست‌آمده برای دوره‌های مالی، نشان‌دهندة پویایی مرز کارایی به‌دلیل شرایط خاص بازار بیمة کشور در بازة زمانی مورد بررسی است. این نتایج، در کنار استراتژی‌های الگوبرداری، برنامه‌های کلانی را برای بازار بیمه تدوین می‌کند که بیمه‌گران و نهاد ناظر می‌توانند از آن استفاده کنند.
نتیجه‌گیری: نتایج به‌دست‌آمده از این پژوهش، ضمن تعیین و تشریح مرز کارایی اتکایی واگذاریِ بیمه‌گران ایرانی، اقدامات لازم برای ارتقای کارایی این عملیات از سوی بیمه‌گران مستقیم را تبیین می‌کند. در همین راستا، استراتژی‌های بهبود عملکرد براساس مقادیر λ (به‌دست‌آمده از واحدهای کارای الگو) استخراج شده‌اند. افزون‌براین، متغیرهای کمکی (Slacks) که نشان‌دهندة میزان کسری یا مازادِ نسبت‌های مالیِ ورودی و خروجی هستند، محاسبه و ارائه شده است. در نهایت، تحلیل شاخص مالمکوئیست با توجه به ویژگی‌های خاص هر دوره، تحلیلی کاربردی برای تصمیم‌گیری و هدایت بیمه‌گران و نهاد ناظر فراهم آورده است.

کلیدواژه‌ها

• تحلیل پوششی داده‌ها
• تحلیل پوششی داده‌ها مبتنی بر نسبت مالی
• شاخص مالمکوئیست
• کارایی اتکایی واگذاری
• مرز کارایی

موضوعات

• مدیریت ریسک در صنعت بیمه

عنوان مقاله [English]

The Reinsurance Cession Efficient Frontier of Iranian Insurers

نویسندگان [English]

• Majid Benvidi ¹
• Seyed Mohammadreza Miri Lavasani ²
• Ghodratollah Emamverdi ³
• Kambiz Peykarjou ⁴

¹ PhD Candidate, Department of Economics, Faculty of Management and Economics, Islamic Azad University, Science and Research Branch, Tehran, Iran.University, Tehran, Iran.

² Assistant Professor, Department of Management, Faculty of Management and Economics, Islamic Azad University, Science and Research Branch, Tehran, Iran.

³ Assistant Professor, Department of Economics, Faculty of Economics and Accounting, Islamic Azad University, Central Tehran Branch, Tehran, Iran.

⁴ Assistant Professor, Department of Economics, Faculty of Management and Economics, Islamic Azad University, Science and Research Branch, Tehran, Iran.

چکیده [English]

BACKGROUND and OBJECTIVES: The capacity to retain underwriting risk and the continuous provision of strategic mechanisms to augment this capacity are essential to the operational stability, long-term survival, and financial resilience of insurance institutions. A primary and globally recognized strategy to achieve this structural resilience is executing robust risk transfer policies through ceded (outward) reinsurance operations. In addition to an insurer’s intrinsic capital base and shareholders’ equity, ceded reinsurance serves as the predominant and most accessible instrument for creating additional underwriting capacity, elevating solvency margins, and hedging against catastrophic, cumulative, or unexpectedly heavy losses. However, the financial costs associated with purchasing these reinsurance protections—alongside the strategic necessity of ceding a significant portion of potential policy benefits and premium income to reinsurers to secure their participation in potential losses—constitute a major operational expenditure for direct insurers. This issue is critically important given the specific characteristics, macroeconomic fluctuations, and unique dynamics of the Iranian insurance market, which often operates under constrained external capacities and requires high internal optimization. Consequently, maximizing the productivity of these consumptive expenses to secure optimal returns, minimizing unnecessary premium leakage, and formulating an efficient ceded reinsurance strategy have become vital for the competitive success of insurers. Therefore, this study aims to determine the ceded reinsurance efficiency frontier of the Iranian insurers in a rigorous comparative framework over a specified period, directly addressing existing ambiguities regarding the mathematical and practical optimization of outward reinsurance operations.
METHODS: This research adopts a rigorous quantitative approach utilizing advanced Data Envelopment Analysis (DEA) techniques based on critical financial ratios directly linked to cede reinsurance operations. The mathematical model systematically evaluates the operational and technical efficiency of 22 direct Iranian insurers, acting as autonomous Decision-Making Units (DMUs), over four consecutive financial years (spanning 1400 to 1403 (Persian Year)). The DEA framework utilized incorporates both constant and variable returns to scale assumptions to provide a nuanced understanding of scale efficiencies within the sector. By identifying the fully efficient units that maximize their output-to-input ratios, the optimal ceded reinsurance efficiency frontier is precisely delineated for each respective financial year. Furthermore, the highly volatile macroeconomic and market conditions during this specific four-year timeframe necessitated a granular, longitudinal comparative analysis to discover the underlying reasons for shifts within the efficiency frontier over time. Consequently, the operational outcomes and productivity trajectories of each year were comprehensively evaluated and analyzed utilizing the Malmquist Productivity Index (MPI). By meticulously tracking temporal changes in overall efficiency and isolating the contributing factors—specifically distinguishing between technical efficiency changes (the catch-up effect) and technological changes (the frontier shift)—the MPI plays a pivotal role in developing targeted, data-driven strategies to continuously enhance the operational performance of inefficient DMUs.
FINDINGS: Following the precise determination of the mathematical efficiency frontier based on the performance of the fully efficient units of each evaluated year, targeted strategic pathways and corrective optimization solutions for efficiency enhancement were designed and prescribed using the calculated λ (lambda) values. These solutions are presented to establish empirically validated and highly specific benchmarking frameworks for insurance institutions diagnosed with sub-optimal or inefficient outward reinsurance operations. The reference weights, denoted as λ, precisely indicate which peer companies should be emulated to reach the optimal frontier. Additionally, the longitudinal analysis facilitated by the MPI across the evaluated financial periods demonstrated a highly dynamic and frequently shifting efficiency frontier. This observable dynamism is directly attributed to the evolving systemic conditions of the national insurance market, including inflation rates, regulatory adjustments, and variations in domestic retention capacities during the 1400 to 1403 period (Persian Year). The decomposition of the Malmquist index revealed that while some insurers improved their internal processes, the overall industry frontier experienced periods of regression and progression due to external shocks. These dynamic results, synthesized with the customized benchmarking strategies, culminate in the formulation of comprehensive macro-level action plans that can be practically utilized by executives.
CONCLUSION: The outcomes of this study successfully identify and elucidate the optimal ceded reinsurance efficiency frontier for (Persian Year) Iranian insurers, while explicitly outlining the strategic interventions required by direct insurers to structurally improve the functional efficiency of these critical risk-transfer operations. In this regard, localized, highly actionable performance improvement strategies have been explicitly extracted based on the λ reference weights derived from the optimally performing benchmark units. Furthermore, the study calculates and presents auxiliary slack variables which precisely quantify the mathematical deficit or surplus within the input and output financial ratios. This slack analysis highlights exact, quantified areas for operational adjustment, such as reducing unnecessary ceded premiums or renegotiating for better commission rates. Finally, the comprehensive analysis of the MPI, carefully contextualized against the specific economic characteristics and systemic challenges of each financial period, provides a robust, evidence-based, and highly functional analytical foundation. This foundation is designed to directly guide the strategic decision-making processes of corporate insurers and enhance the supervisory frameworks of national regulatory bodies, ensuring long-term market stability.

کلیدواژه‌ها [English]

• Ceded reinsurance efficiency
• Data envelopment analysis (DEA)
• Efficiency frontier
• Financial ratio-based data envelopment analysis
• Malmquist index